Όταν η πρόθεση είναι υψηλότερη του αποτελέσματος

Παρακολουθώ την πορεία του κυπριακού και ελλαδικού κρασιού από τότε που θυμάμαι τον ενήλικο εαυτό μου. Πέρασα από όλα τα στάδια της εξέλιξης της εν Κύπρω και εν Ελλάδι αμπελοκαλλιέργειας και οινοπαραγωγής. Από τις κραταιές μέχρι πριν από 30 χρόνια οινοβιομηχανίες, όπως αποκαλούνταν, μέχρι την ίδρυση των περιφερειακών οινοποιείων σε Ελλάδα και Κύπρο. Από την πρώτη ενασχόληση με τις ξενικές ποικιλίες μέχρι τη στροφή προς τα γηγενή κρασοστάφυλα, από τα πρώτα δειλά βήματα, τα νηπιακά, μέχρι την ενηλικίωση και τις μεγάλες και λαμπρές κατακτήσεις, τις διακρίσεις και τα μετάλλια σε διεθνείς διαγωνισμούς μέχρι τα διθυραμβικά σχόλια από μεγάλους οινοκριτικούς και έγκυρα έντυπα της οικουμένης.

Μέσα σε αυτήν όλη την αξιοθαύμαστη πορεία γεννήθηκε σιγά-σιγά και η επιθυμία πολλών οινοποιών για τη δημιουργία ξεχωριστών κρασιών, οίνων εξαίρετων και, γιατί όχι, μεγάλων, εφάμιλλων των κορυφαίων του κόσμου ετούτου. Πολλοί οινοποιοί μας θέλησαν να δημιουργήσουν κάτι που θα ξέφευγε από τα συνήθη πλαίσια της καλής ποιότητας και θα ανέβαινε εκεί που στέκουν όλα τα αριστουργήματα του παγκόσμιου αμπελώνα. Η πρόθεση καλή και αγία, πλην, όμως, η τελεσφόρησή της δεν είναι καθόλου μα καθόλου δεδομένη. Ο λόγος είναι απλός, πολύ απλός. Δεν αρκεί η πρόθεση, η αγνή και άδολη έστω πρόθεση, για να φτιάξει κανείς ένα μεγάλο κρασί. Ούτε καν αρκεί η προσπάθεια, η μεγίστη προσπάθεια, οι κόποι και τα έξοδα, ο πόθος και το πάθος, δεν αρκούν όλα αυτά για να φτιάξει κανείς ένα μεγάλο κρασί, λευκό ή κόκκινο.

Δεν αρκούν, γιατί τα μεγάλα κρασιά φτιάχνονται, όπως κι ένας πρωτοετής φοιτητής της Οινολογίας γνωρίζει, στο αμπέλι. Και το αμπέλι δεν μπορεί να δίδει κάθε χρόνο μεγάλα κρασιά, ακόμη κι αν είναι το καλύτερο, το γηραιότερο, το υψηλότερο, το πιο φροντισμένο από τα αμπελοτόπια μας όλα. Γιατί, πολύ απλά, ο καιρός δεν μας κάνει κάθε χρόνο το χατίρι να είναι εξαιρετικός, στρωτός και ήπιος από χειμώνα μέχρι καλοκαίρι, να βρέξει όσο κι όταν πρέπει, να μην ρίξει χαλάζι, να μην είναι πολύ υγρός και αρρωστήσουν τα φυτά, να μην είναι πολύ ζεστός και ξηρός το καλοκαίρι, να μην κάνει καύσωνα ή να μην ρίξει καρεκλοπόδαρα πριν τον τρύγο κι άλλα πολλά.

Αυτό, λοιπόν, που πρέπει να γίνει κατανοητό από τους οινοποιούς μας, ειδικά εδώ στην Κύπρο, είναι πως όταν βγάζουν μία πιο επιλεγμένη και σαφώς ακριβότερη των υπολοίπων κρασιών τους ετικέτα, ΔΕΝ μπορούν να τη βγάζουν κάθε χρόνο, γιατί οι καιρικές συνθήκες δεν το επιτρέπουν σε κάθε εσοδεία, αλλά στις πολύ καλές χρονιές, οι οποίες είναι πολύ λίγες. Ένα κλασικό παράδειγμα είναι τα συμβαίνοντα στην Καμπανία, όπου παράγονται οι γνωστές σαμπάνιες. Εκεί βγαίνει κάθε χρόνο μία μη χρονολογημένη σαμπάνια, στη σύνθεση της οποίας συμμετέχουν κρασιά από διάφορες εσοδείες. Μία εσοδεία, πιο ψυχρή, θα συνεισφέρει σε οξύτητα, μία θερμότερη σε σώμα κτλ. Χρονολογημένες σαμπάνιες, οι γνωστές vintage, σαμπάνιες, δηλαδή, που φέρουν ένδειξη χρονιάς στην ετικέτα τους, παράγονται μόνο στις πολύ καλές χρονιές, μόνον όταν επικρατούν άριστες ή σχεδόν άριστες κλιματολογικές συνθήκες μέσα στο αμπελουργικό έτος.

Ένα άλλο, χαρακτηριστικότατο παράδειγμα, που μπορώ να επιστρατεύσω, είναι αυτό το λευκού ισπανικού κρασιού Marqués de Murrieta Castillo Ygay Blanco Gran Reserva Especial, που οινοποιείται στη διάσημη Rioja. Αυτό το λευκό παράγεται μόνο στις πολύ σπουδαίες εσοδείες, με τη σημασία της λέξης, γι’ αυτό κι έχει παραχθεί 13 μόνο φορές τα τελευταία 100 χρόνια.

Τι χρεία άλλων μαρτύρων έχουμε;